Kosmos
Astronomia i eksploracja kosmosu wyjaśnione zrozumiale. Relacjonujemy odkrycia o planetach, gwiazdach, czarnych dziurach i początkach Wszechświata, a także misje kosmiczne i nowe obserwacje teleskopów. Pokazujemy, co wynika z danych, a co pozostaje hipotezą, bez kosmicznej przesady. Jeśli interesuje cię, jak naukowcy badają to, co dzieje się miliony lat świetlnych od nas, znajdziesz tu regularną dawkę konkretnej wiedzy.

Ciemna materia może kryć się w falach grawitacyjnych. Nowa metoda wskazuje intrygujący ślad
Fizycy od dekad bezskutecznie polują na ciemną materię.

Grzyb, który przetrwał sterylizację NASA. Czy zanieczyściliśmy już Marsa?
W sterylnych pomieszczeniach NASA naukowcy znaleźli grzyba odpornego na promieniowanie i wysoką temperaturę.

Radioteleskop w West Virginii dostrzegł załogę Artemidy 2. „W tych pikselach jest czworo ludzi”
Gigantyczny radioteleskop Green Bank śledził statek Orion podczas misji Artemis 2 z odległości ponad 340 tysięcy kilometrów.

Kosmiczny akcelerator cząstek odkryty w układzie podwójnym. Fotony osiągają energię 200 TeV
Chiński teleskop LHAASO wykrył ultrawysokoenergetyczne promieniowanie gamma z układu LS I +61° 303.

Ciemna materia może mieć głos. Naukowcy chcą jej słuchać w falach grawitacyjnych
Nie możemy jej zobaczyć, ale może zostawia ślad w falach grawitacyjnych z kolizji czarnych dziur.

Sonda Psyche sfotografowała Marsa jak sierp Księżyca. Za trzy dni przeleci 4500 km nad Czerwoną Planetą
Srebrny łuk na czarnym tle - to nie zaćmienie ani faza Księżyca, lecz Mars widziany z perspektywi, którą ludzkość rzadko ma okazję podziwiać.

Tajemnicze światła nad Księżycem. Co widzieli astronauci Apollo 12?
Podczas misji Apollo 12 w 1969 roku astronauci zauważyli niezidentyfikowane źródła światła unoszące się nad księżycowym horyzontem.

Sondy na Wenus mogą przetrwać dekady. Nowe badania zmieniają spojrzenie na archeologię kosmiczną
Przez lata naukowcy zakładali, że piekielne warunki na Wenus szybko zniszczą wszystkie sondy.

Grzybem na Marsa. Ziemskie organizmy mogą przetrwać podróż na Czerwoną Planetę
Naukowcy odkryli grzyb zdolny przetrwać warunki panujące na Marsie.

Najpowszechniejsze planety nie krążą wokół najliczniejszych gwiazd. Odkrycie zmienia teorię powstawania światów
Wokół czerwonych karłów typu M, które stanowią większość gwiazd Drogi Mlecznej, niemal całkowicie brakuje podneptunów - najczęstszych planet w galaktyce.

Księżycowy pył przechowuje recepturę na życie. Chińskie sondy odkryły organiczne cząsteczki
Próbki przywiezione przez misje Chang'e-5 i Chang'e-6 zawierają związki organiczne - chemiczne prekursory życia.

Dwa dżety, jeden blazar. Supermasywne czarne dziury połączą się za 100 lat
W sercu blazara Markarian 501 astronomowie odkryli coś niezwykłego - dwie supermasywne czarne dziury krążące wokół siebie w zaledwie 121 dni.

Jowisz ma cztery duże księżyce, Saturn tylko jeden. Naukowcy wyjaśnili tę zagadkę
Saturn posiada 285 księżyców, Jowisz zaledwie 101.

Wiatr słoneczny pędzi cztery razy szybciej niż sądzono. Misja Proba-3 ujawnia tajemnice korony
Europejska misja Proba-3 odkryła, że wiatr słoneczny w wewnętrznej koronie Słońca osiąga prędkości do 480 km/s - czterokrotnie więcej niż przewidywały dotychczasowe modele.

Napięcie Hubble’a jest realne. Coś nie gra w naszym modelu kosmosu
Najbardziej kompleksowe badanie ekspansji wszechświata potwierdza: różne metody pomiarowe dają różne wyniki.

Dwie supermasywne czarne dziury zderzą się za 100 lat. Ziemia odczuje skutki
Astronomowie odkryli parę gigantycznych czarnych dziur, które spiralnie zbliżają się do siebie w odległej galaktyce.

Dwie protoplanety w jednym układzie. Naukowcy obserwują narodziny światów wokół WISPIT 2
Wokół młodej gwiazdy WISPIT 2 odkryto dwa gazowe olbrzymy dopiero w trakcie formowania się.

Ciemna fala na Marsie. Wulkaniczny popiół zmienia powierzchnię planety
Orbiter Mars Express zarejestrował szybkie zmiany w basenie Utopia Planitia.

Kometa 41P odwróciła kierunek rotacji. Pierwszy taki przypadek w historii
Astronomowie po raz pierwszy zaobserwowali kometę, która zwolniła rotację do zera, a następnie zaczęła obracać się w przeciwnym kierunku.

Cykliczny wszechświat wraca do gry. Nowe dane DESI osłabiają ciemną energię
Najnowsza mapa 3D wszechświata sugeruje, że ciemna energia może słabnąć.

DESI tworzy największą mapę 3D wszechświata w historii
Dark Energy Spectroscopic Instrument zakończył pracę nad najobszerniejszą trójwymiarową mapą kosmosu.

Odkryto gwiazdę niemal pozbawioną metali. To córka pierwszych gwiazd
SDSS J0715-7334 zawiera zaledwie 0,005% metali obecnych w Słońcu.

Teleskop Webba odkrywa tajemnicę powstawania supergigantów
Obserwacje egzoplanety 29 Cygni b sugerują, że nawet najbardziej masywne planety mogą powstawać podobnie jak ich mniejsze odpowiedniki.