Sensor zawiódł na korcie. Dlaczego upały zagrażają chorym na cukrzycę?

Podczas półfinału turnieju w Halle Alexander Zverev musiał poprosić o przerwę medyczną. Jego czujnik glukozy pokazał błędną wartość, a tenisista wstrzyknął sobie zbyt dużą dawkę insuliny. Winny okazał się upał.

Co się stało na korcie w Halle

→ Czytaj też: 27% chorych na cukrzycę bierze leki na odchudzanie. Czy grozi im utrata wzroku?

Zverev, obecnie trzecia rakieta światowego rankingu ATP, choruje na cukrzycę typu 1. 20 czerwca, w przegranym meczu z Amerykaninem Taylorem Fritzem, jego system ciągłego monitorowania glukozy (CGM) odczytał błędne dane.

Skutki były dotkliwe. „Dziś miałem ogromne problemy z glikemią, bo niestety czujnik wskazał błędną wartość i wstrzyknąłem sobie zbyt dużą dawkę insuliny” — przyznał 29-letni zawodnik po spotkaniu. W ciągu pierwszych 45 minut gry musiał przyjąć niemal 350 gramów cukru w postaci żelu glukozowego. Sam porównał tę ilość do „trzech i pół litra Coca-Coli”.

Dla samego Zvereva był to pierwszy taki incydent w karierze. Eksperci jednak nie są zaskoczeni. To znany mechanizm awarii.

Dlaczego czujniki zawodzą w upale

→ Czytaj też: Bezpieczeństwo Polski czy ekologia? Naukowcy w Sejmie stawiają sprawę jasno

Sensory CGM to niewielkie przylepne urządzenia mierzące poziom cukru w płynie śródtkankowym i przesyłające dane w czasie rzeczywistym. Problem w tym, że opierają się na reakcji enzymatycznej dostrojonej do temperatury ciała.

Jak wyjaśnia Raffaella Buzzetti, prezes Włoskiego Towarzystwa Diabetologicznego (SID), w wypowiedzi cytowanej przez agencję Ansa, „przedłużona ekspozycja na bardzo wysokie temperatury otoczenia może zaburzyć tę chemię i generować błędne lub niestabilne odczyty”. To nie wszystko. Pot i nadmierna wilgoć osłabiają zdolność przylegania czujnika, a upał skraca żywotność baterii i utrudnia transmisję danych.

Innymi słowy: urządzenie, które ma chronić pacjenta, w skrajnych warunkach samo staje się źródłem ryzyka.

Upał uderza w cały organizm diabetyka

Problem nie kończy się na elektronice. Według włoskiego Ministerstwa Zdrowia osoby z cukrzycą są szczególnie podatne na wahania glikemii i odwodnienie w czasie fal upałów.

Buzzetti zwraca uwagę na konkretny łańcuch zdarzeń. „Podczas fal upałów ryzyko gwałtownych wahań i epizodów hipoglikemii znacząco rośnie, szczególnie u młodych osób z cukrzycą typu 1” — zaznacza. Obfite pocenie sprzyja odwodnieniu, które następnie „zagęszcza” krew, podnosi glikemię i zaburza prawidłowe wchłanianie insuliny.

Trzeba dodać, że to zagrożenie nie omija nawet najlepszych sportowców. Miesiąc wcześniej Jannik Sinner — lider rankingu ATP — musiał wycofać się z meczu Rolanda Garrosa po zasłabnięciu wywołanym wysoką temperaturą.

Jak się chronić

Resort zdrowia zaleca diabetykom częstsze kontrole glikemii i szczególną dbałość o nawodnienie. Portal diabete.com radzi, by nie wystawiać urządzenia bezpośrednio na słońce.

Kluczowa jest też weryfikacja. W razie nietypowych odczytów warto zwiększyć częstotliwość pomiarów i sięgnąć po tradycyjny glukometr. To rada ważna zarówno dla zawodowych sportowców, jak i dla każdego, kto żyje z cukrzycą.

Przypadek Zvereva działa jak ostrzeżenie. W miarę nasilania się fal upałów w Europie technologia, której ufają miliony pacjentów, wymaga traktowania z większą ostrożnością niż dotąd.